12/10/2023
Krajobraz jak z filmów katastroficznych ale tym razem to nie film, to tornado, które było dzisiaj „na wyciągnięcie ręki”.
Jeżeli w grudniu temperatura w ciagu dwunastu godzin wzrasta do 18-20 st C i w prognozie są burze i opady deszczu to są to znakomite warunki do powstania tornada. Spodziewamy się komunikatu „tornado watch”, czy obserwacji w kierunku tornada. Może ono pojawić się w każdym czasie i w dowolnym miejscu, obserwujemy wiec pogodę za oknem i radary pogodowe na ekranach telefonów lub tv. Tego dnia pilnuję, żeby mieć naładowaną baterię w telefonie i kurtkę przy sobie. Spodziewam się przerw w dostawie prądu i utraty dachu nad głową.
Komunikat „tornado warning” to już ostrzeżenie, ze trąba powietrzna się uformowała o jest gdzieś w pobliżu (50-70 km). Mamy jeszcze kilka minut. Zjeżdżając z autostrady obserwowałam kłębiące się w oddali chmury i charakterystyczny kształt trąby z towarzyszącymi jej błyskami - to wyładowania transformatorów i zrywanych linii wysokiego napięcia. Nie było czasu na robienie zdjęć.
W tym momencie analizujemy potencjalne dostępne kryjówki: piwnice, łazienki, wnęki, schowki. Ja wtedy dzwonię do członków rodziny, żeby ustalić gdzie kto się znajduje i czy jest bezpieczny.
Na głos syren i komunikatów z głośników o zbliżającym się tornado nie opuszczamy budynków - ja dzisiaj byłam w samochodzie, więc zaparkowałam przed supermarketem i weszłam do środka z myślą, że jak w nas uderzy to ostatnią rzeczą jaką zobaczę będą odlatujące puszki z jedzeniem albo pomidory… a tak na poważnie, upewniłam się gdzie są łazienki, bo tam jest najbezpieczniej.
Byliśmy spokojni, bo tornado przemieszczalo się w innym kierunku ale silny wiatr mógł i do nad przywlec porwane gałęzie, dachówki i inne przedmioty.
Gdyby tornado szło w naszym kierunku, na Ok 1-2 minuty przed uderzeniem otrzymalibyśmy na telefon ostatnie ostrzeżenie i nakaz natychmiastowego udania się do kryjówki.
Po przejściu tornada - udajemy się do domu i nie wychodzimy (jeżeli jeszcze mamy dom). To faza udzielania puerwszej pomocy i nie należy przeszkadzać służbom w szybkim dotarciu do poszkodowanych. Niestety wiele osób pojechało w miejsce zniszczeń, żeby robić zdjęcia. Zaskutkowało to blokadą wielu dróg i niepotrzebnymi korkami. Przez kolejne 12 do 24 godzin trwają poszukiwania uwięzionych, rannych i zaginionych. Służby zarządzania kryzysowego wskazują miejsca schronienia (szkoły, kościoły) i noclegu (hotele) dla potrzebujących. W internecie pojawiają się ogłoszenia osób prywatnych oferujących miejsca noclegowe. W międzyczasie strażacy i służby drogowe i energetyczne zabezpieczają pozrywane przewody, usuwają drzewa z dróg dojazdowych, uszkodzone pojazdy i większe przedmioty utrudniające przejazd.
Następnego dnia rozpoczyna się sprzątanie powalonych drzew i organizowanie zbiórek odzieży, żywności, narzędzi (piły łańcuchowe i samochód transportowy czy półciężarówka są porządane w każdej ilości).
Kolejne dni to sprzątanie i szacowanie strat materialnych. Dobre ubezpieczenie pokrywa koszty odbudowy i wyposażenia domu oraz koszty zakwaterowania całej rodziny na czas budowy. Starsze domy i te nowe ale budowane z cegły są bardziej wytrzymałe, często wystarczy naprawa/ wymiana dachu. Ale nowe, niskobudżetowe konstrukcje z drewna i płyt rozpadają się jak domki z kart. Tutaj potrzeba jest odbudowa całego domu. Trwa to Ok 3-6 miesięcy. Odbudowa majątku pewnie lata. Ile trwa odreagowanie traumy i stresu? Nie wiem…
